Poskramiamy .htaccess – przekierowania i nie tylko

.htaccess to ciekawy plik, który pozwala nam kontrolować sporo rzeczy nieosiągalnych na pierwszy rzut oka. W przypadku SEO, .htaccess najczęściej używany jest do wzbogacenia witryny o tzw. cool URLs czyli ładnie wyglądające adresy. Zapraszam do przeczytania jak oprócz efektu Cool URL osiągnąć jeszcze kilka innych, nie mniej ciekawych :).

Cool URLs (clean URLs)

Efekt fajnych URLi możliwy jest tylko wtedy, gdy nasz serwer Apache posiada mod_rewrite (ważne: serwer Apache, nie MS IIS). Jeśli dana witryna ma mało przyjazny, trudny do zapamiętania system generowania linków wewnętrznych, możemy sprawić, że przyjmą one pożądaną przez nas postać. Wyobraźmy sobie, że mamy linki widoczne jako /index.php?strona=akwaria i chcemy zmienić je na /strona/akwaria/ lub po prostu /akwaria/. Choć linki zmienią postać, to tak naprawdę cały czas odwołujemy się do ich pierwotnej postaci. Różnica polega na tym, że robi to za nas serwer, i robi to w sposób niewidoczny.

# inicjujemy rewrite engine
RewriteEngine on
# dla przykładu z www.strona.pl/strona/akwaria/
RewriteRule ^strona/([^/.]+)/?$ index.php?strona=$1 [L]
# dla przykładu z www.strona.pl/akwaria/
RewriteRule ^/([^/.]+)/?$ index.php?strona=$1 [L]

Końcowy slash

Przepisując URLe w sposób podany powyżej należy pamiętać o slashach na końcu adresu. Aby upewnić się, że zawsze tam będą, stosujemy następujący zapis:

RewriteEngine on
# nie dodajemy nic jeśli żądany plik istnieje
RewriteCond %{REQUEST_FILENAME} !-f
# sprawdzamy czy dany URL nie ma slasha na końcu
RewriteCond %{REQUEST_URI} !(.*)/$
# jeśli nie ma, przepisujemy URL z przekierowaniem 301
RewriteRule ^(.*)$
http://%{HTTP_HOST}/$1/ [L,R=301]

Jedna rada – sprawdzenie poprawności przekierowań może być uciążliwe jeśli od razu zapiszemy je z flagą R=301 (która oznacza trwałe przekierowanie). Firefox zapamiętuje permanentnie przekierowane adresy w pamięci podręcznej, więc jeśli coś się zmieni w pliku .htaccess – Firefox nadal stosuje pierwotny efekt. Z tego powodu lepiej w fazie testowej użyć R=302, które oznacza przekierowanie czasowe. Działa identycznie jak 301, ale przeglądarka za każdym razem sprawdzi dokąd przekierowanie prowadzi :). Powyższy zapis umieszczamy w pliku przed zapisem z przykładu o Cool URLs.

Przekierowanie z www na bez www i vice versa

Nie wszyscy wiedzą, że adresy http://www.domena.pl/ i http://domena.pl/ to z punktu widzenia wyszukiwarek dwa odrębne serwisy. Aby uniknąć problemów z duplicate content, bardzo dobrym pomysłem jest wybranie tylko jednego adresu, i ustawienie przekierowania na drugim. Jak ustawić przekierowanie?

RewriteEngine on
# przekierowanie dla przykładu www -> bez www
RewriteCond %{HTTP_HOST} ^www.domena.pl$ [NC]
RewriteRule ^(.*)$ http://domena.pl/$1 [R=301,L]
# przekierowanie dla przykładu bez www -> www
RewriteCond %{HTTP_HOST} !^www.
RewriteRule ^(.*)$ http://www.%{HTTP_HOST}/$1 [R=301,L]

Przekierowanie na nową domenę

Zdarza się to rzadko, nie mniej zdarza się :). Jeśli przenosimy witrynę na nową domenę:

RewriteEngine On
RewriteRule ^(.*)$ http://www.nowadomena.pl/$1 [R=301,L]

Powyższy przykład zadziała tylko wtedy, jeśli struktura folderów nie uległa zmianie.

Zabezpieczanie folderu przed listowaniem plików

Jeśli w jakimś z folderów nie mamy pliku index.(html|htm|php), to serwer najczęściej pokaże listę wszystkich dostępnych plików. Dla części webmasterów może to być niepożądany efekt. Aby zabezpieczyć foldery przed ukazywaniem zawartości możemy więc albo utworzyć dziesiątki pustych plików index.html, albo dodać następujący wpis do .htaccess:

Options All -Indexes

Dedykowane strony dla błędów

Czasem zdarza się, że na witrynie występuje błąd. Najczęściej jest to błąd 404 file not found, rzadziej zdarzają się także np. wewnętrzne błędy serwera, oznaczane kodem 500. Dzięki odpowiednim wpisom w .htaccess możemy dla każdego błędu zdefiniować unikalną stronę z odpowiednim komunikatem:

# dla błędu 404
ErrorDocument 404 /nieznalezionopliku.html
# dla błędu 500
ErrorDocument 500 /bledy/500.html

Możliwe jest przypisanie stron dla następujących błędów:

• 401 – Authorization Required (wymagana autoryzacja)
• 400 – Bad request (niepoprawne żądanie)
• 403 – Forbidden (dostęp zabroniony)
• 500 – Internal Server Error (wewnętrzny błąd serwera)
• 404 – File not found (nie znaleziono pliku)

Zabezpieczanie folderu hasłem

W trakcie prac nad witryną często dobrym pomysłem ograniczenie dostępu do wersji rozwojowej. Dzięki .htaccess możemy zabezpieczyć dostęp do danego folderu hasłem.

AuthType basic
AuthName "Witryna wymaga autoryzacji"
AuthUserFile /home/sciezka/.htpasswd
Require valid-user

Jak widać, tym razem odwołujemy się jeszcze do pliku .htpasswd. Ścieżka do pliku powinna być pełna. Zawartość stanowi zestawienie nazwa_użytkownika:hasło. Przykładowy listing pliku:

bartek:aGyShsiiEkuWk
kasia:aGaVpPSVCdcIs

Poszczególne pary nazwa_użytkownika:hasło powinny być zawsze jedna pod drugą. Całość wpisu można wygenerować z konsoli, jeśli mamy na danej maszynie zainstalowanego Apache’a (polecam manual polecenia htpasswd). Jeśli nie mamy programu lokalnie – nie trzeba rozpaczać. Z pomocą przychodzą liczne wersje online, jak na przykład ten generator htpasswd. A dla wybrednych – [htpasswd generator] :).

Po tych zabiegach folder jest zabezpieczony hasłem. Wymaga autoryzowania każdej sesji od wszystkich użytkowników. Istnieje jednakże możliwość zostawienia sobie furtki tylko dla nas.

AuthType basic
AuthName "Witryna wymaga autoryzacji"
AuthUserFile /home/sciezka/.htpasswd
AuthGroupFile /dev/null
Require valid-user
Deny from all
Allow from 111.222.33.44
Satisfy Any

Oczywiście w miejsce 111.222.33.44 należy wpisać własne IP :).

A jakie ciekawe triki z .htaccess znacie Wy? Zapraszam do zostawiania przykładów w komentarzach :).